Olender / Mark / Mak

Słownik Geograficzny:  
Olender,  pust., pow. sieradzki, gm. i par. Klonowo, (ob.) Leliwa.

Słownik Geograficzny:
Holender  os., pow. sieradzki, gm. i par. Klonowa.

Spis 1925:
Holender, pustk., pow. sieradzki, gm. Klonowa. Budynki z przeznaczeniem mieszkalne 3. Ludność ogółem: 22. Mężczyzn 11, kobiet 11. Ludność wyznania rzymsko-katolickiego 22. Podało narodowość: polską 22.

Olender, obecnie część wsi Leliwa w gminie Klonowa.

Mak, pustkowie założone w 1786 roku w miejscu Osiczyna pomiędzy pustkowianami Cichoszem, Dzięciołem i Trzeciakiem w dawnym Starostwie Klonowskim. Nazwa pochodzi od nazwiska pierwszego osadnika Macieja Maka. Na mapie kwatermistrzowskiej pojawia się w tym miejscu błędna nazwa Mark. W kolejnych źródłach aż do czasów współczesnych pustkowie Mak jest nazywane pustkowiem Olender. A tym pierwszym olędrem był Maciej Mak.

 

1786

Agad, Księgi Ziemskie i Grodzkie Sieradzkie, Libri relationum, sygn. 56-173, karty 645-646.
Tekst z oryginalnego dokumentu przepisał Piotr Tameczka.

Działo się w pryncypalney wsi Klonowie dnia dwudziestego listopada roku tysiąc siedemsetnego osiemdziesiątego piątego. 
Gdy żadney nie masz po wsiach w Starostwie Klonowskim wakuiącey roli, a lud z tegoż Starostwa w zagraniczne niechce wychodzić państwa, y owszem życzy sobie w tym, gdzie się urodził, y antecessorowie jego wiek swoy zkończeli zostawać, więc te mając na takowych ludzi względy, aby onych z Starostwa nie ubywało, y owszem przybywało, ninieysze pozwolenie daię, Macieiowi Makowi, dotąd żadnej roli nie maiącemu wraz z małżonką jego Katarzyną z Gryglów pochodzącą, aby sobie wybudował chałupę w boru za Lelywą, w miejscu nazwiskiem Osiczyna nie daleko pustkowia Cichosz zwanego, drugiego Dzięcioła trzeciego w Kopie, Trzeciak zwanego, między któremi trzema pustkowiami, tegoż Macieja Maka pustkowie mieścić się, a te do dzisieyszey daty, żadnego w tym miejscu nie masz wybudowanego grontu, więc do trzech lat temusz Maciejowi Makowi pozwalam wolności, po wyiściu których powinność iaka jest w Klonowie z kwarty, y daninę lub gdyby się więcey okazało tenże Maci Mak wykonywać obowiązuie się, takową więc kartę, y zupełne pozwolenie przy świadkach niżey na podpisach wyrażonych ztwierdzam mey ręki podpisem. 
Antoni Szymański
Świadkowie jako nieumiejący pisać znakiem krzyża Sgo podpisują się
Jan Magdziarz woyt teraznieyszy Klonowski +++
Tomasz Kurp, Jakob Nowak, Maciey Wrona dawnieysi woytowie +++++++++ ławnicy
Tomasz Kobełt +++ Walęty Kobełt +++ 
Marcin Paroń +++ to są świadkowie z Klonowy
z Leliwy świadkowie Woyciech Krzemień ławnik +++
Urban stary ławnik +++
Józef Krzemień gospodarz +++ 
Józef Kwiatkowski gospodarz +++
Szczepan Trzeciak gospodarz +++
Piotr Cichosz gospodarz +++ 
Paweł Dzięcioł gospodarz +++ 
Lubo zaś ta chałupa dzisieyszego Macieja Maka nam się wystawionego pod niwą Trzeciak z Kopia zwaną iest wybudowana, a tenże chłop z Owieczek imieniem Piotr z wdową się na tym pustkowiu ożenieł, przeto Maciey Mak nie tyka[?] jego niwy, on zaś aby tegoż Macieja Maka w niczym nie naruszeł [...] w tey okoliczności pod strofą złotych stu zakazuie się [...]. 

Łódzki Dziennik Urzędowy 1933 nr 21

ROZPORZĄDZENIE WOJEWODY ŁÓDZKIEGO

z dn. 19 październ. 1933 r. L. SA. II. 12/14/33

o podziale obszaru gmin wiejskich powiatu sieradzkiego na gromady.

Po wysłuchaniu opinji rad gminnych i wydziału powiatowego, zgodnie z uchwałą Wydziału Wojewódzkiego z dnia 18 października 1933 r. na podstawie art. 107 ustawy z dnia 23. III. 1933 r. o częściowej zmianie ustroju samorządu terytorjalnego (Dz. U. R. P. Nr. 35, poz. 294) postanawiam co następuje:

§ 1.

VIII. Obszar gminy wiejskiej Klonowa dzieli się na gromady:

7. Leliwa, obejmującą: pustkowie Bednarze, pustkowie Cieluchy, pustkowie Jędrasy, wieś Leliwa, osadę leśną Leliwa, pustkowie Olender, pustkowie Stępień, pustkowie Szale, pustkowie Trzeciaki.

§ 2.
Wykonanie niniejszego rozporządzenia powierza się Staroście Powiatowemu Sieradzkiemu.
§ 3.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Łódzkim Dzienniku Wojewódzkim.
Wojewoda:

wz. (—) A. Potocki

Wicewojewoda