Zagórki

Taryfa Podymnego 1775 r.
Zagorki, wieś, woj. sieradzkie, powiat sieradzki, własność szlachecka, 8 dymów.

Czajkowski 1783-84 r.
Zagorki, parafia charłupia mała, dekanat warcki, diecezja gnieźnieńska, województwo sieradzkie, powiat sieradzki, własność: Kozminski szambel.

Tabella miast, wsi, osad Królestwa Polskiego 1827 r.

Zagorki, województwo Kaliskie, obwód Sieradzki, powiat Sieradzki, parafia Charłupia Mała, własność prywatna. Ilość domów 6, ludność 65, odległość od miasta obwodowego 1.

Słownik Geograficzny:

Zagórki,  w XVI w. Zagorzyczky, folw. nad rz. Wartą, pow. sieradzki, gm. i par. Charłupia Mała, odl. od Sieradza 61 w., ma 1 dm., 9 mk. W r. 1827 było 6 dm., 65 mk. Na początku XVI w. wś „Zagorzyczky", w której były wyłącznie kmiece łany, płaciła z połowy ról pleb. w Charłupi, z drugiej zaś połowy, za drogą do Skoscierzyna (Kościerzyn), kanonikom kaplicy grodu sieradzkiego. Plebanowi dawano kolędę po pół grosza z łanu (Łaski, L. B., I, 437).

Spis 1925:

Zagórki, kol., pow. sieradzki, gm. Charłupia Mała. Budynki z przeznaczeniem mieszkalne 9. Ludność ogółem: 69. Mężczyzn 37, kobiet 32. Ludność wyznania rzymsko-katolickiego 69. Podało narodowość: polską 69.

Zagórki, obecnie część wsi Biskupice w gminie Sieradz.

1992 r.

 1792

Źródło:
Agad, Księgi ziemskie i grodzkie sieradzkie, Libri relationum, sygn. 56-187, karty 509-510.
Dokument streścił Piotr Tameczka.

Prezentowany dokument to oficjalny pozew sądowy wystawiony w imieniu króla Stanisława Augusta Poniatowskiego dnia 30 maja 1792 roku w Piotrkowie, a następnie wpisany do Akt Ksiąg Ziemskich w Sieradzu dnia 2 czerwca 1792 roku. Król nakazuje w nim Sędziom Ziemskim Sieradzkim (Konstantemu Milewskiemu, Maciejowi Koźmińskiemu, Józefowi Kossowskiemu, Michałowi Chorchowskiemu i Andrzejowi Gorczyckiemu), którzy opowiedzieli się po jednej ze stron konfliktu, a także Kazimierzowi Moroziewiczowi, stawienie się przed Sądem Trybunału Koronnego w Piotrkowie w terminie sześciu tygodni od daty doręczenia pozwu. Pismo zostało sporządzone na żądanie instygatora sądowego oraz powodów: hrabiego Wojciecha Teofila na Załuskach Załuskiego i dóbr jego komisarza Wojciecha Jabłońskiego, stanowiąc apelację od wcześniejszego wyroku Sądu Ziemiańskiego w Sieradzu z dnia 28 kwietnia 1792 roku. Sprawa dotyczy dochodzenia w kwestii śmierci Antoniego Kowala, poddanego hrabiego Załuskiego, w której to sprawie Wojciech Jabłoński został oskarżony o przekupstwo oraz celowe nakłanianie świadków do składania fałszywych zeznań i zatajania prawdy. Powodowie domagają się przeprowadzenia pełnego postępowania śledczego (inkwizycji), zweryfikowania zebranych dowodów oraz ujawnienia i przesłuchania świadka, który obwinił Jabłońskiego, celem ustalenia, w jaki sposób i przez kogo został on zmanipulowany. W przypadku braku dowodów na winę Jabłońskiego, pozew żąda całkowitego uchylenia dotychczasowego wyroku Sądu Sieradzkiego, pełnego przywrócenia dobrego imienia i honoru Wojciechowi Jabłońskiemu, a także wyciągnięcia surowych konsekwencji prawnych wobec Kazimierza Moroziewicza oraz samych Sędziów Sieradzkich za zniesławienie powoda i rażące naruszenie prawa z 1784 roku. Na końcu dokumentu znajduje się urzędowa relacja woźnego przysięgłego Kajetana Mroczkowskiego z wsi Ostrowa, który oświadcza, że zgodnie z obyczajem prawnym osobiście dostarczył i pozostawił sześć kopii rzeczonych pozwów w konkretnych majątkach ziemskich: w Swędzieniejewicach (na części sędziego Gorczyckiego), Bechcicach (we dworze u ekonoma), Borzewisku, Rudnikach (we dworze u wielmożnej Kossowskiej), Ralewicach (we dworze u ekonoma) oraz we dworze w Zagórkach.

 

1792

Źródło:
Agad, Księgi ziemskie i grodzkie sieradzkie, Libri relationum, sygn. 56-187, karty 700-701.
Dokument streścił Piotr Tameczka.

Dokument stanowi oficjalny pozew królewski wydany w imieniu monarchy Stanisława Augusta Poniatowskiego dnia 6 kwietnia 1792 roku w Sieradzu, skierowany do wyznaczonych przedstawicieli lokalnej szlachty: Macieja Koźmińskiego (Sędziego Ziemiańskiego Sieradzkiego), Jana Sulimierskiego (Stolnika Owruckiego), Stanisława Zdzieńskiego, małżonków Stanisława i Zuzanny Mikołajewskich (posiadaczy części dóbr Młodawin Dolny), Marcina i Felicjana Krobanowskich, któregokolwiek imienia Papieskiego, oraz Józefa Mierzejewskiego, nakazujący im bezwzględne stawienie się przed Sądem Ziemiańskim Sieradzkim na najbliższą kadencję pod rygorem prawnym. Sprawa została wszczęta z powództwa instygatora sądowego oraz donosicieli – Józefa ojca oraz braci Bogumiła, Dominika, Wincentego i Józefa Nowickich, którzy dochodzą swoich praw w związku z bliżej nieokreślonymi, lecz zaskarżonymi działaniami prawnymi lub bezprawnymi ze strony pozwanych, opierając się na wcześniejszych wpisach i sprawach sądowych. W ramach procedury przygotowawczej nakazuje się Maciejowi Koźmińskiemu przymusowe doprowadzenie ekonoma Czechowskiego, Stanisławowi Zdzieńskiemu stawienie Mikołaja służącego w celu złożenia niezbędnych zeznań świadków, natomiast małżonkom Mikołajewskim nakazuje doprowadzenie poddanych chłopów z Młodawina, których personalia zostaną uszczegółowione bezpośrednio w sądzie. Pozostałym pozwanym (Sulimierskiemu, Krobanowskim, Papieskiemu i Mierzejewskiemu) nakazuje się złożenie osobistych świadectw i wyjaśnień. Druga część dokumentu zawiera wpisaną do Ksiąg Ziemskich w Sieradzu dnia 13 kwietnia 1792 roku urzędową relację woźnego przysięgłego Wojciecha Chlebicza z Pstrokońszczyzny, który oświadcza, że będąc w pełni zdrowia fizycznego i psychicznego, skutecznie dostarczył odpisy tegoż pozwu we wszystkich wymaganych miejscach. Woźny szczegółowo wylicza kolejne etapy swoich czynności: pierwsze doręczenie miało miejsce w dworze w Paprotni w obecności Jana Sulimierskiego, drugie w Młodawinie Dolnym w obecności tamtejszej gospodyni, trzecie w Młodawie Dolnym (majątku Papieskiego), czwarte w Młodawinie Górnym w domu Marcina Krobanowskiego przy jego domownikach, piąte ponownie w Młodawinie Górnym bezpośrednio do rąk Felicjana Krobanowskiego, a szóste w tym samym majątku na części należącej do Stanisława Zdzińskiego w obecności domowników. Pozostałe dokumenty woźny doręczył 10 kwietnia tego samego roku w dworze w Zagórkach przy domownikach oraz jako ósme, finałowe doręczenie, w Kamionaczyku samemu Józefowi Mierzejewskiemu, dopełniając tym samym wszelkich wymogów formalnych zgodnych. 

 

 

 

1792

Źródło:
Agad, Księgi ziemskie i grodzkie sieradzkie, Libri relationum, sygn. 56-189, karta 2.
Dokument streścił Piotr Tameczka.

Dokument stanowi obszerną manifestacje (protest) wniesioną osobiście przez Antoniego Siemiątkowskiego, Pisarza Ziemskiego Województwa Sieradzkiego i kawalera Orderu Św. Stanisława, będącego dziedzicem dóbr Biskupice, który występuje przeciwko Annie z Bykowskich (pierwszego ślubu z Janem Pstrokońskim, drugiego z Maciejem Koźmińskim) – dziedziczce Zagórek i dożywotniej posiadaczce Kościerzyna – oraz jej mężowi Maciejowi Koźmińskiemu, szambelanowi królewskiemu, oskarżając ich o gwałtowne naruszanie granic posiadłości; skarżący podkreśla, że granice między Biskupicami a Zagórkami i Kościerzynem były wyraźne i respektowane przez dawnych właścicieli (w tym nieżyjącego Jana Pstrokońskiego), a spory zaczęły się dopiero po ślubie Anny z Maciejem Koźmińskim, który nakazał usunąć znaki graniczne w miejscu zwanym Łęg (gdzie dawniej znajdował się rów lub woda graniczna), zaorał miedzę graniczną, zniszczył kopce nad bitą drogą sieradzką oraz wykarczował ciernie wyznaczające linię podziału, co doprowadziło do bezprawnego zajęcia gruntów Biskupic aż do wierzchołka stawu wbrew wyraźnym dokumentom, a nadto Koźmiński samowolnie wytyczył nową drogę przez pola Biskupic dla swoich poddanych podróżujących między Zagórkami a Kościerzynem, powodując zniszczenia w zbożu i na gruntach ornych poddanych Siemiątkowskiego; dokument wspomina również o wcześniejszym procesie w Sądzie Ziemskim Sieradzkim wytoczonym przez Ignacego Lipskiego (ówczesnego posiadacza zastawnego Biskupic), który zakończył się ugodą i obietnicą powrotu do stanu poprzedniego (in statu quo), której jednak Koźmiński nie dotrzymał, kontynuując naruszenia w kolejnych latach (wzmianka o roku 1784 i 1790 kiedy dobra Biskupice puszczone były w dzierżawę na czas trzech lat nie wymienionemu z imienia Głowińskiemu), co skłoniło Siemiątkowskiego do podjęcia próby polubownego zakończenia sporu poprzez wysłanie mediatora i przeprowadzenie wizji lokalnej z udziałem komornika granicznego Antoniego Pstrokońskiego, podczas której potwierdzono fakt zniszczenia granic przez Koźmińskiego, a choć ten ostatni obiecywał naprawienie szkód i zadośćuczynienie, ostatecznie słowa nie dotrzymał, co zmusiło Antoniego Siemiątkowskiego do wpisania tej formalnej manifestacji do ksiąg konfederackich w celu zabezpieczenia całości swoich granic i praw dziedzicznych przed dalszymi szkodami i uzurpacjami sąsiada. 

 

 

1792

Źródło:
Agad, Księgi ziemskie i grodzkie sieradzkie, Libri relationum, sygn. 56-189, karty 476-477.
Dokument streścił Piotr Tameczka.

Dokument wystawiony w Sieradzu dnia 9 stycznia 1793 roku przez Jacka Leszczyca Siemińskiego, Chorążego Radomskiego i Marszałka Konfederacji Województwa Sieradzkiego, stanowi oficjalny pozew sądowy skierowany do Sędziów Ziemskich Sieradzkich: Macieja Koźmińskiego i Józefa Taczanowskiego oraz do Antoniego Złotnickiego, dziedzica Woli Zduńskiej.
Na mocy autorytetu Konfederacji, marszałek nakazuje wymienionym osobom oraz ich ewentualnym współsukcesorom stawienie się przed Sądem Konfederackim w Sieradzu w terminie dwóch tygodni. Sprawa została wniesiona z powództwa Józefa Wysockiego, Starosty Ulwowieckiego i Konsyliarza Konfederacji, posiedziciela dóbr Stęszyc Weśrednich, który zarzuca sędziom Koźmińskiemu i Taczanowskiemu uchybienia proceduralne, polegające na nienależytym ogłoszeniu wyroku dotyczącego dóbr Stęszyc, przez co dokument ten wraz z dowodami pozostał nierozstrzygnięty.
Jednocześnie Antoni Złotnicki zostaje wezwany do wysłuchania tegoż dekretu, zadeklarowania, czy go przyjmuje, oraz do zadośćuczynienia powodowi. W przypadku odmowy uznania wyroku, Złotnicki ma zostać pociągnięty do odpowiedzialności za spłatę należnych Wysockiemu sum pieniężnych, zabezpieczonych rewersami, które powód nabył prawnie wraz z przynależnymi prowizjami. Celem rozprawy jest ostateczne rozstrzygnięcie sporu w oparciu o przedstawione dowody i zasady sprawiedliwości, pod rygorem prawnym wynikającym z niestawiennictwa lub niedopełnienia terminów sądowych.
Dokument uzupełnia relacja woźnego przysięgłego Mikołaja Marlickiego z dnia 16 stycznia 1793 roku, który zeznaje, że skutecznie doręczył odpisy pozwu w trzech miejscach: bezpośrednio pozwanemu w dworze w Woli Zduńskiej, u Taczanowskiego w Woli Wężykowej oraz w Zagórkach we dworze, co zostało oficjalnie odnotowane i przyjęte przez urząd konfederacki. 

 

 

Gazeta Warszawska 1825 nr 66

Komornik przy Sądzie Pokoiu Powiatu Sieradzkiego.

Zawiadomia Szanowną Publiczność, iż w dniu 20 Czerwca r. b. o godzinie 10tey zrana w Mieście Powiatowem Sieradzu, przed W. Antonim Pstrokońskim, Notaryuszem Powiatu Sieradzkiego, Dobra Ziemskie Zagorki same w sobie folwarczne w Powiecie i Obwodzie Sieradzkim, Woiewództwie Kaliskiem, w trzechroczne wydzierżawienie, na lata po sobie idące poczynając od 24 Czerwca r. b. i w tymże samym czasie w roku 1828 kończyć się maiące, przez publiczną licytacyią wypuszczone zostaną, i warunki w każdym czasie w Kancellaryi tegoż Notaryusza przeyrzeć można. Cena dzierżawna wynosi rocznie po 1500 zł.—Sieradz dnia 11 Kwietnia 1825 r. Wincenty Lubiatowski. 

 

Dziennik Urzędowy Woiewodztwa Kaliskiego 1829 nr 19

OBWIESZCZENIE.
Rejent Powiatu Sieradzkiego.
Obwieszcza Publiczność, że licytacya ruchomości po Ur. Franciszce Tymienieckiey, zamiast w Sieradzu, iak było w Dzienniku Nro. — wyrażone, odbywać się będzie w wsi Zagorkach blisko Sieradza na trakcie Wartskim dnia tegoż 31. Maia r. b. po południu o godzinie 2. i dni następnych.
Sieradz dnia 6. Maia 1829.
Pstrokoński.

Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego 1842 nr 24

(N. D.137) Rejent Kancellaryi Ziemiańskiej Gubernii Kaliskiej.

Ogłasza się wiadomość otwarcia spadku:

3. po Tomaszu Pstrokońskim co do summ: a. 10,000 złp w dziale IV pod Nr 3 nа dobrach Zagórki, i b. złp. 4,000 w dziale IV ad Nr. 12 na dobrach Kościerzynie, obudwóch w Powiecie Sieradzkim położonych, hypotekowanych, z wyznaczeniem półrocznego terminu na dzień 6 (18) Maja 1842 r. godzinę 9 z rana tu do Kancellaryi podpisanego Rejenta, celem zgłoszenia się interesawanych do spadku tego pod prekluzyą dla niestawających.

w Kaliszu dnia 17 (29) Października 1841 r.

Mikołaj Basiński.

Obwieszczenia Publiczne 1920 nr 95

Wydział hipoteczny przy sądzie okręgowym w Kaliszu obwieszcza, że otwarte zostały postępowania spadkowe po zmarłych:

2) Michale Leśkiewiczu, właścicielu działki gruntu Nr 6, przestrzeni 3 dzies. 180 saż., z maj. Zagórki, pow. Sieradzkiego;

Termin zamknięcia tych postępowań spadkowych wyznaczony został w kancelarji hipot. w Kaliszu na d. 10 czerwca 1921 r.

Obwieszczenia Publiczne 1927 nr 29

Sąd okręgowy w Kaliszu, na mocy art. 275, 293, 301, 3091 U. P. C., wzywa Łukasza Leśkiewicza, z miejsca pobytu niewiadomego, aby w terminie 4-miesięcznym, od daty niniejszego obwieszczenia, stawił się w tymże sądzie okręgowym, wydział cywilny (Al. Józefiny 11), w sprawie N. C. I. 111/27, z powództwa Jana Olejniczaka, Marjanny z Olejniczaków Banaś, Wojciecha Olejniczaka, wdowy Marjanny Olej­niczak, działającej osobiście i jako matka i główna opiekunka nielet­niej swej córki Stanisławy Olejniczak przeciwko Józefowi Salomon, osobiście i jako ojcu i głównemu opiekunowi swego nieletniego syna Antoniego Salomona, Józefowi Leśkiewiczowi, Antoninie z Leśkiewiczów Mańkowskiej i Łukaszowi Leśkiewiczowi, o przepisanie prawa własności, oraz aby złożył wyjaśnienie wymagane przez art. 309, 718 i 722 tejże ustawy.

Powództwo wniósł w imieniu powodów, adw. Władysław Iwa­nowski z żądaniem: zbadania świadków, uznania, iż Michał Leśkiewicz był podstawnikiem Ignacego Olejniczaka do działki ziemi o prze­strzeni 3 dzies. 180 sąż., oznaczonej na planie i rejestrze pomiarowym Nr. 6 i zapis. w dziale II wyk. hip. maj. Zagórki, pod Nr. 5, Zagórskie­go 16 właścicieli Towarzystwa na imię Michała Leśkiewicza, uznania, że akt notarjusza Tymienieckiego z Sieradza z dn. 10 lutego 1920 r., za Nr. 361, nie szkodzi prawom sukcesorów Ignacego Olejniczaka do uznania ich za właścicieli działki wyżej wymienionej Nr. 6, wobec cze­go powyższą działkę Nr. 6 uznać za własność: Jana Olejniczaka, Mar­janny z Olejniczaków Banaś, Wojciecha Olejniczaka, Stanisławy Olej­niczak, dzieci Ignacego Olejniczaka i Antoniego Selomona, wnuka Igna­cego Olejniczaka, w równych częściach i niepodzielnie i przepisać na powyższe osoby prawo własności w dziale II wyk. hip. maj. Zagórki, zasądzenia od pozwanych na rzecz powodów koszta sądowe i za pro­wadzenie sprawy.

Do skargi dołączono 3 pełnomocnictwa, wykaz hipoteczny, akt Nr. 361, 9 aktów stanu cywilnego i 22 kwity.

Łódzki Dziennik Urzędowy 1933 nr 21

ROZPORZĄDZENIE WOJEWODY ŁÓDZKIEGO

z dn. 19 październ. 1933 r. L. SA. II. 12/14/33

o podziale obszaru gmin wiejskich powiatu sieradzkiego na gromady.

Po wysłuchaniu opinji rad gminnych i wydziału powiatowego, zgodnie z uchwałą Wydziału Wojewódzkiego z dnia 18 października 1933 r. na podstawie art. 107 ustawy z dnia 23. III. 1933 r. o częściowej zmianie ustroju samorządu terytorjalnego (Dz. U. R. P. Nr. 35, poz. 294) postanawiam co następuje:

§ 1.

V. Obszar gminy wiejskiej Charłupia-Mała dzieli się na gromady:
1. Biskupice, obejmującą: wieś Biskupice, folwark Biskupice, kolonję Zagórki.
§ 2.
Wykonanie niniejszego rozporządzenia powierza się Staroście Powiatowemu Sieradzkiemu.
§ 3.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Łódzkim Dzienniku Wojewódzkim.
Wojewoda:
wz. (—) A. Potocki
Wicewojewoda

Dziennik Łódzki 1962 nr 109

3 pożary w województwie

W Zagórkach (pow. Sieradz) na skutek zaprószenia ognia spłonęły wczoraj częściowo budynek mieszkalny i dwie obory z inwentarzem (koń, 2 świnie, krowa i cielę) oraz całkowicie stodoła.