Gajowa rzeka

Słownik Geograficzny:  

Gajowa,  rzeka, poczyna się w pow. tureckim w niskiem położeniu, przy zbiegu trzech wsi: Strzałkowa, Gozdowa i Lipicz, płynie ku płd. pod Wroniawy i Goszczanów, później skręca ku zach., uchodzi w pow. kaliski i przybrawszy kierunek płn. -zach. płynie pod os. Koźminek a za Osuchowem i młynem zwanym Murowaniec wpada z lewego brzegu do Swędrni. Długa 22 w. (ob. Kaliszanin N. 57 z dnia 19 lipca 1872 r.). J. Bl.

 

1792

Źródło:
Agad, Księgi ziemskie i grodzkie sieradzkie, Libri relationum, sygn. 56-187, karta 314-315.
Dokument streścił Piotr Tameczka.

Dokument stanowi pozew i nakaz sądowy wydany w imieniu króla Stanisława Augusta Poniatowskiego dnia 28 czerwca 1792 roku w Sieradzu, skierowany do Stanisława Jabłkowskiego ("dziedzica dóbr Sulmowa i Sulmówka Sieradzkiego"), Jana Koseckiego (dziedzica dóbr Woli Tłomakowej) oraz Mikołaj Taczanowskiego (dziedzica dóbr Świnice), wzywający ich do osobistego stawiennictwa przed Sądem Ziemiańskim Sieradzkim z instancji Pawła Poraja Biernackiego (dziedzica dóbr Chlewa i Sulmówka Chrustnego), oraz jego komisarza Franciszka Domańskiego. Sprawa dotyczy sporu granicznego i hydrologicznego związanego z naruszeniem dawnych umów, a w szczególności kwestii grobli na strudze zwanej "Gajowa", płynącej od Sulmówka ku Woli Tłomakowej i wpadając do "Swędrni", gdzie wody i zalewy poczyniły szkody w dobrach Sulmów i Chlewo, naruszając prawa własności i wywołując wzajemne pretensje. Królewski nakaz obliguje sąd do rozstrzygnięcia, czy grobla ma zostać przywrócona do dawnego stanu, czy też całkowicie zniesiona, w celu zabezpieczenia interesów stron, a także nakazuje wpisanie całego rozstrzygnięcia do Ksiąg Ziemskich Sieradzkich. W dalszej części dokumentu znajduje się urzędowe zeznanie złożone pod przysięgą dnia 9 lipca 1792 roku przez Jakuba Sowałę, mieszkańca wsi Bartochowa, który poświadcza dopełnienie procedury prawnej polegającej na dostarczeniu zawiadomienia do "Sulmówka Sieradzkiego" w obecności tamtejszego gospodarza, co zostało formalnie przyjęte i wpisane do Akt Ksiąg Ziemskich w Sieradzu. 

Kaliszanin 1872 nr 57

W Nr 54 „Kaliszanina czytamy w artykule pod tytułem: „Opis niektórych miast gubernji Ka­liskiej," że miasteczko Koźminek, leży nad Swędrą (?) Struga nad którą leży Koźminek, bierze swój początek w nizkiem położeniu, gdzie zbiega­ją się trzy narożniki wsiów: Strzałkowa, Gozdowa, i Lipicz, zwie się ona Gajowa, dzieli Lipicze od dóbr chocimskich, Wroniawy od Kaszewa, a po­tem idąc ku zachodowi przerzyna grunta Goszcza­nowa, Sulmowa, Woli Tłomokowej, Trzebin, Świ­nie, Gaci, Moskórniej, Raszaw, Koźminka, a do­piero za Osuchowem i młynem zwanym „Muro­waniec" łączy się z Swędrnią" która zrosiwszy grunta dembśkie, rożdżałskie, nędzerzewskie, wi­niarskie, wpada pod wsią Rajskowem do Prosny. Koźminek nie leży zatem nad Swędrnią, ale nad Gajową.